بررسی رابطه پایبندی مذهبی با همدلی در بین دانش پژوهان مجتمع آموزش عالی بنت الهدی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌پژوه کارشناسی روان‌شناسی و معارف اسلامی، از کشور افغانستان، مجتمع آموزش عالی بنت‌الهدی، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران.

2 مدیرگروه روان‌شناسی و معارف اسلامی، مجتمع آموزش عالی بنت الهدی، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران.

چکیده

همدلی (مؤلفه‌های همدلی)، در میان دانش‌پژوهان مجتمع آموزش عالی بنت‌الهدی انجام شد. جامعه آماری شامل هزار نفر از دانشجویان مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد بود که تعداد 1000 نفر از آنها به عنوان گروه نمونه انتخاب شدند که پس از جمع‌آوری داده‌ها و ارزیابی کامل بودن پرسشنامه‌ها، تعداد 150 پرسش‌نامه کامل و قابل قبول وارد مرحله تجزیه‌وتحلیل شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار IBM SPSS Statistics نسخه 26 و به‌روش همبستگی پیرسون تجزیه و تحلیل شد.در این پژوهش از پرسش‌نامه پایبندی مذهبی جان‌بزرگی (1388)‌ برای سنجش پایبندی مذهبی و از فهرست واکنش‌های بین‌فردی دیویس (1980)‌ برای سنجش همدلی و مؤلفه‌های آن استفاده شد. پس از انجام تحلیل‌های آماری، ماتریس همبستگی میان نمرات کل و زیرمقیاس‌های همدلی و پایبندی مذهبی استخراج گردید. نتایج نشان داد که بین نمرات کل و بیشتر زیرمقیاس‌های پایبندی مذهبی و همدلی رابطه‌ای معنادار وجود دارد و فقط در زیرمقیاس «خیال» با پایبندی مذهبی رابطه معنادار نبود. دامنه ضرایب همبستگی معنادار میان 0.109 تا 0.792 و در سطح معناداری کمتر از 0.05 گزارش شد. در نهایت، فرضیه اصلی پژوهش مبنی بر وجود رابطه معنادار میان پایبندی مذهبی و همدلی تأیید گردید.
 

کلیدواژه‌ها

مراجع

  1. احمدی، محمدرضا (1385)‌. مبانی روان‌شناختی ارتباط مؤثر والدین با فرزندان در محیط خانواده. مجله معرفت، 19(104)، 18- 25.
  2. آذربایجانی، مسعود.، کاویانی، محمد.، سالاری‌فر، محمدرضا.، موسوی اصل، مهدی.، و عباسی، اکبر (1382)‌. روان‌شناسی اجتماعی با نگرش به منابع اسلامی. تهران: انتشارات سمت.
  3. التمیمی، عبدالواحد محمد (1366)‌. غررالحکم و دررالکلم. قم: نشر مکتبه الاعلام الاسلامیه.
  4. جان‌بزرگی، مسعود (1386)‌. جهت‌گیری مذهبی و سلامت روان. نشریه پژوهش در پزشکی، 31(4)، 345- 350.
  5. جان‌بزرگی، مسعود (1388)‌. ساخت و اعتباریابی آزمون پایبندی مذهبی براساس گزاره‌های قرآن و نهج البلاغه. نشریه اسلام و مطالعات روان‌شناسی، 3(5)، 79- 107.
  6. جعفری، علیرضا (1384)‌. رابطه جهت‌گیری مذهبی (درونی- بیرونی)‌ با شیوه‌های مقابله با استرس در دانشجویان. نشریه علوم رفتاری، 1(1)، 91- 114.
  7. رجایی، علیرضا.، بیاضی، محمد حسین.، و حبیبی‌پور، حمید (1388)‌. باورهای مذهبی اساسی، بحران هویت و سلامت عمومی جوانان. روان‌شناسی تحولی، 6(23)، 97- 107.
  8. رستمی، نادیا (1383)‌. بررسی رابطه وضعیت مذهبی با هوش هیجانی در دانش‌آموزان مقطع پیش دانشگاهی شهر تهران در سال تحصیلی 83- 84. نوآوری‌های آموزشی، 3(10)، 116- 128.
  9. روحانی، عباس،. و معنویپور، داوود (1387)‌. رابطه عمل به باورهای دینی با شادکامی و رضایت زناشویی در دانشگاه آزاد اسلامی واحد مبارکه. نشریه دانش و پژوهش در روان‌شناسی، 35(3)، 89- 206.
  10. شیخ صدوق، محمدبن علی بن بابویه (1403هـ.ق)‌. الخصال. قم: انتشارات جامعه مدرسین حوزه علمیه قم.
  11. غرایی، بنفشه.، احمدوند، افشین.، اکبری دهقی، اشرف.، و زنوزیان، سعیده (1387)‌. بررسی ارتباط سلامت روان با مذهب درونی و بیرونی در شهر کاشان. نشریه پژوهش‌های نوین روان‌شناختی (دانشگاه تبریز)‌، 10(3)، 59- 83.
  12. فیض آبادی، زهرا.، فرزاد، ولی‌الله.، و شهرآرای، مهرناز (1386)‌. بررسی رابطه همدلی با سبک‌های هویت و تعهد در دانشجویان رشته‌های فنی و علوم انسانی. مطالعات روان‌شناختی، 3(2)، 65- 90.
  13. کامتور تامسون.، ویلیام سی (1388)‌. بهزیستی از دیدگاه دین و روان‎شناسی. ترجمه و نقد: صالحی، مبین.، و عباسی، مهدی. نشریه روان‌شناسی و دین، 2(2)، 189- 253.
  14. مصباح یزدی، محمدتقی (1380)‌. پرسش‌ها و پاسخ‌ها. قم: انتشارات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)‌.
  15. نوابخش، مهرداد.، پور یوسفی، حمید.، و میرآخورلی، مژگان (1۳۸۸)‌ . بررسی میزان پایبندی مذهبی دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار. پژوهش‌نامه علوم اجتماعی، 3(3)، 61- 79.
  16. هراتیان، عباس علی (1392)‌. رابطه روان‌بنه‌های ناسازگار اولیه و باورهای غیرمنطقی با تعارض زناشویی با توجه به پایبندی مذهبی زوجین، پایان‌نامه کارشناسی ارشد روان‌شناسی، گروه روان‌شناسی، مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)‌.
  17. Baron- Cohn, S., & Wheelwright, S. (2004)‌. The Empathy Quotient: An Investigation of Adults with Asperger Syndrome or High Functioning Autism, and Normal Sex Differences. Journal of Autism and Developmental Disorders, 34(2)‌, 163- 175.
  18. Bradley, C. (2009). The Interconnection between Religious Fundamentalism, Spirituality, and the Four Dimensions of Empathy. Review of Religious Research, 51)2(, 201- 219.
  19. Bulter, L. (2002)‌. Self- concept as a predictor of college freshman academic College Student Journal, 36(2)‌, 234- 246.
  20. Davis, M. H. (1980)‌. A multidimensional approach to individual differences in JSAS Catalog of Selected Documents in Psychology, 10(4)‌, 85- 102.
  21. Davis, M. H., Luce, C., & Kraus, S. J. (1994). The heritability of characteristics associated with dispositional empathy. Journal of Personality, 62, 369- 391.
  22. Eisenberg, N., & Lennon, R. (1983)‌. Sex differences in empathy and related Psychological Bulletin, 94, 100- 131.
  23. Haneef Khan, Z., Watson, P. J., & Habib, F. (2005)‌. Muslim attitudes toward religion, religious orientation and empathy among Pakistanis. Mental Health, Religion and Culture, 8(1), 49- 61.
  24. Kalliopuska, M. (1992)‌. Attitudes towards health, health behavior, and personality factors among school students very high on empathy. Psychological Reports, 70, 1119- 1122.
  25. Koenig, H. G. (2007). Spirituality and depression: a look at the evidence. Southern Medical Journal, 100(7), 737- 739.
  26. Kwilecki, S. (1999)‌, Becoming religious: understanding devotion to the unseen. Canada: Bucknell University Press.
  27. Macmillan, P. (2005). International Dictionary of Psychoanalysis. Michigan:
  28. Reber, A. S. (1995)‌. Dictionary of psychology. London: Penguin Books.
  29. Tice, D. M., Bratslavsky, E., & Baumeister, R. F. (2001)‌. Emotional distress regulation takes precedence over impulse control: If you feel bad, do it. Journal of Personality and Social Psychology. 80, 53- 67.
  30. Watson, P. J., Hood, Jr., R.W., Morris, R. J., & Hall, J. R. (1984)‌. Empathy, Religious Orientation, and Social Desirability. The Journal of Psychology: Interdisciplinary and Applied, 117(2), 211- 216.
  31. Watson, P. J., Hood, R.W., & Morris, R. J. (1985)‌. Dimensions of religiosity and Journal of Psychology and Christianity, 4(3)‌, 73- 85.
مطالعات روانشناسی با رویکرد اسلامی
دوره 6، شماره 9
1404
صفحه 31-45

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار